Du måste aktivera javascript för att sverigesradio.se ska fungera korrekt och för att kunna lyssna på ljud. Har du problem med vår sajt så finns hjälp på http://kundo.se/org/sverigesradio/

شێرکۆ بێکەسی شاعیر کۆچی دوایی کرد

بڵاو کرایه‌وه‌ måndag 5 augusti 2013 kl 12.44
شێرکۆ بێکەس کۆچی دوایی کرد
(10 min)
شێرکۆ بێکەس

شێرکۆ بێکەسی ناودارترین شاعیری هاوچەرخی کورد دوانیوەڕۆی ڕۆژی یەکشەممە ٤ی ئاگوستی ٢٠١٣ لە پاش ماوەیەک نەخۆشی شێڕپەنجەی سییەوە لە نەخۆشخانەی کارۆلینسکای ستۆکهۆڵم لە تەمەنی ٧٣ ساڵیدا کۆچی دوایی کرد.

وتووێژ لەگەڵ ئەژی عیزەدین زاوای شێرکۆ بێکەس:

شێرکۆ کوڕی شاعیری ناودار، فایق بێکەسە و لە ٢ی مانگی مەی، ئەیاری ١٩٤٠ لە شاری سلێمانی لەدایکبوو. لە ساڵی ١٩٨٦ پەڕیوەی وڵات بوو. لە ساڵی ١٩٨٧ ەوە لە وڵاتی سوید نێشتەجێ بوو ولە ساڵی ١٩٩٢ دا گەڕاوە کوردستان و بوو بە یەکەمین وەزیری فەرهەنگی کابینەی یەکەمی حوکوومەتی هەرێمی کوردستان. بەڵام لەگەڵ دەستپێکی شەڕی ناوخۆیی وازی لەم پۆستە هێنا.

شێرکۆ یەکەمین شیعری خۆی لە ساڵی ١٩٦٨دا بە ناوی تەریفەی هەڵبەست بڵاو کردەوە و دوایین دیوانیشی بە ناوی خێراکە! خەریکە مەرگ بگات! لە ١٦ی ئاداری ئەمساڵدا.

بڕیارە لە کۆتایی ئەم هەفتەیەدا تەرمی شێرکۆ بێکەس لە ستۆکهۆڵمەوە بۆ هەرێمی کوردستان بەڕێبکرێت، هەرچەند تا ئێستا شوێنی ناشتنی یەکلانەبۆتەوە.لەم دواییانەدا پەخشانێکی شێرکۆ بێکەس بڵاوبۆوە کە زۆر زوو بە وەسیەتنامەی ئەو ناودێر کرا. تێیدا بۆ وێنە دەڵێت:

"من نامه‌وێت له‌هیچ کام له ‌گرد و گردۆڵه‌که‌کاندا بنێژرێم که ‌دیارن‌ و ناویان ئه‌برێ، یه‌که‌م له‌به‌ر ئه‌وه‌ى پڕبونه‌ته‌وه ‌و دووه‌م له‌به‌ر ئه‌وه‌ى من حه‌ز به‌قه‌ره‌باڵغیی زۆر ناکه‌م، من ئه‌مه‌وێ ئه‌گه‌ر سه‌رۆکى شاره‌وانی و ئه‌نجومه‌نى شاره‌وانیى شاره‌که‌م رێگه‌م پێبدا‌ و ئه‌وه‌م پێ ره‌وا ببینن که‌ له ‌پارکى ئازادیدا و به‌ته‌نیشت مۆنۆمێنته‌که‌ى شه‌هیدانى (١٩٦٣)ى سلێمانیه‌وه‌ بمنێژن، ئه‌وێ خۆشتره‌ و ته‌نگه‌نه‌فه‌س نابم، من حه‌ز ئه‌که‌م به‌ مردوویش نزیکى ئه‌و خه‌ڵکه ‌‌و ژن ‌و پیاو‌ى شاره‌که‌م‌‌ و ده‌نگى مۆسیقا ‌و گۆرانی و هه‌ڵپه‌ڕکێ‌‌ و یانه‌ جوانه‌کانى ئه‌و پارکه‌ بم".

"با کتێبخانه‌که‌م‌ و دیوانه‌کانم‌ و وێنه‌کانم ببرێن بۆ شوێن مه‌زاره‌که‌م، با کافتریایه‌ک ‌‌و باخچه‌یه‌کى بچکۆلانه‌ له‌و شوێنه‌دا هه‌بێت بۆ ئه‌وه‌ى شاعیران‌‌ و نو‌سه‌ران‌‌ و کچ ‌و کوڕى دڵدار ببنه‌ میوانم، من ئه‌مه‌وێ له ‌ئێسته‌وه‌ به‌ چاوى خه‌یاڵ ته‌ماشاى ئه‌و پارکه‌ بکه‌م‌‌ و دواى مردنى خۆم ببینم، ئه‌مه‌وێ به‌ده‌م چریکه‌ى دیلان‌ و ئه‌ڵاوه‌یسیه‌که‌ى مه‌ردان ‌و سروودى (خوایه‌ وه‌ته‌ن ئاواکه‌ی)ـه‌وه‌ ئاڵاى کوردستانم تێوه‌ پێچرابێ ‌و بنێژرێم، من ئه‌مه‌وێ له ‌پرسه‌که‌مدا مۆسیقا لێبدرێت، له ‌ناو مه‌زاره‌که‌مدا تابلۆى جوانى هونه‌رمه‌ندانى شاره‌که‌م هه‌ڵبواسن، من ئه‌مه‌وێ دواى خۆم ‌‌و به ‌ناوى (بێکه‌س)ه‌وه‌ خه‌ڵاتێکى ساڵانه‌ ته‌رخان بکرێ ‌و بدرێت به‌ جوانترین دیوانه‌ شیعرى هه‌ڵبژێردراوى ئه‌و ساڵه‌‌ و خه‌رجى ئه‌م خه‌ڵاته‌یش له‌و میراته‌ بدرێ که ‌جێیده‌هێڵم".

ئەژی عیزەدین زاوای شێرکۆ بێکەس دەڵێ لێکدانەوەی جودا لەسەر ئەم پەخشانەشیعرییە هەیە و هەندێ کەس بە وەسیەتنامەتی شێرکۆ باسی دەکەن. بە پێی میدیای کوردستان سه‌رۆكایه‌تی‌ شاره‌وانی‌ سلێمانی‌ كه‌ له‌ماوه‌ی‌ رابردودا ناڕه‌زاییان به‌رانبه‌ر ئه‌و داوایه‌ هه‌بوه‌ بڕیاره‌ سێشه‌ممه‌ی‌ داهاتوو به‌فه‌رمی‌ تاوتوێی‌ ئه‌و بابه‌ته‌ بكه‌ن. یوسف یاسین سه‌رۆكی‌ شاره‌وانی‌ سلێمانی‌ به ڕۆژنامەی ‌هاوڵاتی‌ گوتووە : بۆچونی‌ جیاواز هه‌یه‌ به‌وه‌ی‌ له‌گردی‌ مامه‌یاره‌ له‌ته‌نیشت پیره‌مێردی‌ شاعیره‌وه‌ بنێژرێت‌ و له‌پاركی‌ ئازادی‌ په‌یكه‌رێك یان كارێكی‌ جوانی‌ بۆ بكرێت، دیارە ئه‌گه‌ر حكومه‌ت بڕیاربدات له‌و پاركه‌ ده‌ینێژرێت له‌به‌رئه‌وه‌ی‌ بریاری‌ حكومه‌ت له‌سه‌ر‌و ئه‌نجومه‌نی‌ شاره‌وانیه‌وه‌یه‌”.

شێرکۆ بێکەس ناودارترین شاعیری هاوچەرخی کوردە و بەهەق بە ئیمپراتووری شیعری ناودیر کراوە. لە کورتنووسین دا بێ هاوتایە. لە کانیی شیعر دەچێ کە هەڵپەی گەیشتن بە دەریای هەیە. شەپۆلی بەهێزی ناو قەسیدەدرێژەکانیشی لێوڕێژن لە هزری غوربەت و هاواری ئازادی. رەنگە هەر ئەوەش وای کردبێ کە ئەنجومەنی قەلەمی سوید لە ساڵی ١٩٨٧ دا خەڵاتی تۆخۆلسکیی لە پێناو خەبات بۆ ئازادی پێ ڕەوا بینی و هەر هەمان ساڵیش خەڵاتی ئازادیی فلۆرەنسی درایێ. گەلێ لە شیعرەکانی شێرکۆ بە زمانانی فەرانسەوی، ئیتالیایی، سویدی، نەرویژی، دانمارکی، ئەڵمانی، ئینگلیزی، عەرەبی و فارسی و چەند زمانێکی تریش چاپ و ىڵاوبوونەتەوە.

بنەمای ڕۆژنامەگەریی ئێمە لەسەر متمانە و بێلایەنییە. ڕادیۆی سوید لە ڕووی سیاسییەوە بێلایەنە. چ لە سیاسەت، ئایین، ئابووری، سوودی گشتی و چ بەرژەوەندیی تایبەتدا
Har du frågor eller förslag gällande våra webbtjänster?

Kontakta gärna Sveriges Radios supportforum där vi besvarar dina frågor vardagar kl. 9-17.

Du hittar dina sparade avsnitt i menyn under "Min lista".