Du måste aktivera javascript för att sverigesradio.se ska fungera korrekt och för att kunna lyssna på ljud. Har du problem med vår sajt så finns hjälp på http://kundo.se/org/sverigesradio/

کنسرت محسن نامجو در استکهلم (طاهر جام برسنگ)

پخش شده måndag 13 april 2009 kl 14.33

شاید دو سال پیش بود که برای نخستین بار محسن نامجو را از پژواک معرفی کردیم. این برنامه هنوز در سایت پژواک؛  sr.se/persiska و در آرشیو برنامۀ فرهنگی آن زمان یعنی «دریچه‌ای بر جهان فرهنگ» با عنوان محسن نامجو و موسیقی متفاوت در دسترس است. نامجو را می‌توان در واژه‌هائی چون جسور، خلاق، طناز و سنت‌شکن خلاصه کرد. تحول‌گر ساختار به بن‌بست رسیدۀ موسیقی ایرانی از جمله القابی است که برخی از کارشناسان موزیک به او نسبت می‌دهند.
خواهران صفوی صفورا و ملودی از گروه موزیک آبجیز دربارۀ نامجو چنین نظراتی دارند:
صفورا: من فکر میکنم که محسن نامجو هنرمندی است واقعی. به خاطر ایت که به کاری که اعتقاد داره را انجام میده و بجز این که هم صداش خوبه و هم موزیک را خوب میشناسه، آدمی است که خیلی جرئت داره که حرف دلش را بزنه. و فکر کنم این باعث میشه که همۀ ما از کاراش خوشمون بیاد. وقتی کسی کاری را برای اولین بار انجام میده، همه خوششون نمیاد و من فکر کنم همین نشونۀ اینه که یک کاری خیلی تک و خاصه. به این خاطر که وقتی خیلیا موافق نباشند، و خیلی احساساتی بشن و تعصب به خرج بدن، نشونۀ اینه که اتفاقی دارد می افتد، حرکتی هست.
ملودی: توی موسیقی سنتی انقلابی ایجاد کرده و همینطور که صفورا گفت با واکنشهائی که می شه دید از جانب قشری که اون سبک را می پسندند؛ تعصبی که بعضیا نشون میدن، نشون میده که بله ایشان یک تحول بزرگی ایجاد کرده. چیزی بوده که به بن بستی رسیده و نامجو مسیرش را دارد تغییر می دهد.
نظر خود محسن نامجو در این مورد از این قرار است:
یک سری تجربیاتی بوده که به ذهن من رسیده توی زمینه ای که کار اصلیم بوده یعنی موسیقی سنتی و علاقۀ اصلیم هم بوده و هست. حالا مسائلی که راجع به بن بست موسیقی سنتی گفته می شه، جدید نیست، سالیان ساله که ازش حرف می زنند. ولی این کارها به عنوان یک سری طرح و ایده است که به ذهن من رسیده و اجراش میکنم. و همیشه هم گفته ام که این اجراهائی که بالاخص بصورت سلو انجام میشه از نظر خود من اتود یک سری قطعه است. شاید بشه اینها را بعدها، نه حتی خود من بلکه دیگران، بتونند اگر این ایده ها را جالب یافتند استفاده کنند و تنظیم های درست و دقیق تر انجام بدن. تنظیم درست و دقیق خیلی از آنها را خودم در ذهن دارم، بعضیاش تنظیم شده و بعضیاش هنوز نه. ولی می تونم بگم که از نظر خودم این کارها یک سری تجربه است یعنی حرف اول و آخر قطعا نیست و امیدوارم که راهگشا باشه.
پرسش: این کارها اساتید موسیقی سنتی را خشمگین نکرده؟
نامجو:
آنقدری که انتظار می رفته نه. واکنش های متفاوتی دیده ام هم واکنش های مثبت و هم منفی. از خیلی از اساتیدی که من از بچگی که موسیقی ایرانی کار میکردم به شکلی اسطوره های ذهنی من بودند و هنوز هم کارهائی که جزء سابقۀ کاریشان هست، جزو محبوبترین کارهای زندگی منه، از نظر خیلی از آنها تشویق شدم و واکنش بعضی دیگه سکوت بوده یعنی هیچ حرفی زده نشده. و جاهای مختلفی هم شنیده ام که واکنش ها منفی بوده. ولی طبعا استقبال بیشتر از این کارها و ایده ها از جانب کسانی بوده که اهل موسیقی سنتی نبودند. شاید بیشتر قشر روشنفکر و تحصیل کرده. البته به این سادگی نمیشه گفت چون واکنش های مختلفی از انواع و اقسام آدمها دیدم. ولی کلا از جانب اساتید موسیقی سنتی هر دو واکنش بوده.
پرسش: اون سکوت را چگونه تعبیر می کنید؟
نامجو: تعبیرش ساده است. به قول معروف یه جور ندید گرفتن امریه. یعنی این که من در قبال پدیده ای جوابی ندارم که بدم یعنی نه ازش خوشم میاد و نه در حال حاضر استدلال آماده ای برای رد کردنش دارم، ترجیح میدم که نشنیده بگیرمش و اصلا راجع بهش حرف نزنم. فکر کنم این طبیعی ترین واکنش هر آدمه. شاید اگر خودم هم جای این اساتید و دوستان بودم و همان اعتقاد را داشتم، خود من هم همین واکنش سکوت را میداشتم.
جمشید مشکانی شاعر است و کتابدار کتابخانۀ ملی سوئد، نظر مشکانی دربارۀ شعر ترانه‌های محسن نامجو و موسیقی او:
اینا را بیشتر باید به عنوان همون تصنیف در نظر گرفت به نظر من، و کمتر به عنوان شعر، به مفهوم شعر کتبی. در آن حد نکتۀ جالبش اینه که طنز قوی داره، به مسائل روز اشاره می‌کنه و آنها را با موسیقی خودش تنظیم می‌کنه، و چیزی که بیشتر من خوشم میاد این سنت خنیاگری در ایرانه که دوباره زنده می‌کنه. از معدود آدمائیه که در ایران خودش شعرای خودش را می‌نویسه. یا غزل حافظه یا خودش می‌نویسه. ما اغلب این را داریم که کسی براشون می‌نویسه. و جنبۀ جالب دیگر کارش اینه که خسته شدیم از بس که موسیقی سنتی و لس آنجلسی شنیدیم. ما که هیچ کدام از آنها را دوست نداریم چکار کنیم؟ و امیدواریم آدمائی مثل نامجو بیشتر و بیشتر باشند!

taher.jambarsang@sr.se

پایه و اساس کار ما در رادیوی سویدن خبرنگاری معتبر و بی طرفانه است. رادیوی سویدن یک رسانه غیر وابسته از نظر سیاسی، مذهبی و اقتصادی است که درجهت منافع هیچ نهاد عامه ویا فرد مستقل فعالیت نمی‌کند.
Har du frågor eller förslag gällande våra webbtjänster?

Kontakta gärna Sveriges Radios supportforum där vi besvarar dina frågor vardagar kl. 9-17.

Du hittar dina sparade avsnitt i menyn under "Min lista".