Du måste aktivera javascript för att sverigesradio.se ska fungera korrekt och för att kunna lyssna på ljud. Har du problem med vår sajt så finns hjälp på https://kundo.se/org/sverigesradio/

احمد شهید: تغییری در وضعیت حقوق بشر ایران دیده نمی‌شود

پخش شده torsdag 27 november 2014 kl 18.21
احمد شهید: جامعه‌ی مدنی ایران، پیگیر مسائل حقوق بشری‌ست.
(8:21 min)
احمد شهید. Ahmad Shahid. SR. Foto: Samaneh Kazemi
احمد شهید. Ahmad Shahid. SR. Foto: Samaneh Kazemi

احمد شهید از سال ۲۰۱۱ نماینده و گزارشگرویژه‌ی سازمان ملل در مسائل مربوط به ایران است. وی در سمیناری که برای پشتیبانی از کارگران و فعالان حقوق صنفی کارگران، در روزهای ۲۶ و ۲۷نوامبر در استکهلم برگزار شد، شرکت کرد. با او درباره ی دلایل حضورش در سوئد و گزارش های او درباره مسائل حقوق بشری در ایران گفتگو کردم. احمد شهید از دلایل خود برای سفر به سوئد گفت: 

دلایل بسیاری برای این سفر وجوددارد. یکی از آنها نقش رهبری سوئد در دستور کار ژنو است و به‌همین دلیل بسیار مهم است که تا حدامکان با بسیاری از سوئدی‌ها درباره‌ی کاری که در حال انجام آن هستم صحبت کنم. دلیل دیگر به‌خاطر دعوتی‌ست که از طرف اتحادیه‌ی سراسری کارکنان بخش حمل‌ونقل دریافت کردم. من معتقدم لازم است شرایط در ایران مورد توجه قرارگیرد. اگر به گزارش‌های اخیری که در ژنو ارائه شده توجه کنید می‌بینید که بسیار به مساله‌ی نقض حقوق کارگران در ایران اشاره‌شده‌است. پس همبستگی با کارگران ایران توسط ایرانیان خارج از ایران بسیار اهمیت دارد. در این میان کارکنان بخش حمل‌ونقل در خارج از ایران می‌توانند نقش به‌سزایی داشته باشند و فکرکردم که باید بیایم و به این افراد در کاری که انجام می‌دهند انگیزه بدهم.

از احمد شهید درباره‌ی سمیناری که در آن شرکت کرده‌بود پرسیدم. وی گفت: من فکر می‌کنم بسیار مهم‌است که از قدرت‌ها و محدودیت‌های سیستم ایران مطلع باشیم. چراکه اگر این مکانیزم را نشناسیم، انتظارهای بسیار بالایی فراهم‌می‌شود که درصورت دست پیدانکردن به آن، ناامیدی بسیاری پدیدمی‌آید. در سمینار شب گذشته سعی کردم مردم را مطلع کنم که ما چگونه کار می‌کنیم، چه چیز‌هایی را می‌توانیم در ایران به‌دست آوریم. برای من بسیار مهم است با مردمی که حقوق بشر برای آنها اهمیت دارد، ملاقات کنم و بدانم به چه علاقه دارند و چگونه می‌توانند کمک کنند. این سمینار درباره‌ی ایده‌های مختلف و نظرات گوناگون از افراد مختلف درباره‌ی مسائلی بود که در ایران می‌توان انجام‌داد یا امکانی برای انجام آن وجودندارد. در شب دوم سمینار به این مساله می‌پردازیم که گفتمان برروی ایران را گسترش دهیم. اینکه چه کارهایی انجام داده‌ایم و چه کارهایی می‌توانیم انجام دهیم. همچنینی قصددارم مردم را متوجه قدرت جامعه‌ی جهانی کنم و سوئد کشور بسیار مناسبی برای این موضوع است و ایرانی‌های می‌توانند در این مورد نقش مهمی داشته‌باشند. بنابراین این سمینار درباره‌ی گسترش آگاهی، دفاع و اعلام همبستگی با ایرانیانی‌ست که قربانی نقض حقوق بشر در ایران شده‌اند.    

احمد شهید آخرین گزارش خود را در ماه اکتبر درباره وضعیت حقوق بشر ارائه کرد. از او خواستم توضیح دهد چطور به مساله‌ی نقض حقوق صنفی کارگران در این گزارش خود اشاره کرده‌است؟ شهید گفت: من در آخرین گزارش خود مسائل بسیاری را در خصوص وضعیت کارگران در گزارش خود پوشش دادم. نگرانی اصلی بحث تعداد فعالان حقوق کارگری‌ست که در زندان به‌سر می‌برند. یکی از این موارد اشاره به تعداد ۲۷تن از این فعالان است که به‌دلیل اینکه خواستار حقوق قانونی خود شدند، الان در زندان به‌سر می‌برند. مورد دیگری که در گزارش آمده، میزان محدودیت‌هایی‌ست که برای نهادهایی که برای حقوق قانونی  افراد کار می‌کنند، از طرف دولت، اعمال می‌شود که البته ایران باید این وضعیت را تغییردهد. و مساله‌ی دیگر اشاره به فقدان حاکمیت قانون و مسائل مربوط به کارگران زن و مسائل مربوط به زنان به‌طور عام است.

از شهید پرسیدم آیا تغییری در وضعیت حقوق بشر در ایران طول سال‌هایی که بر ایران متمرکز هستید، دیده‌اید؟ وی گفت: به‌صورت کلی هیچ تغییری دیده‌نمی‌شود. در گزارشی که در دست دارم بیشتر بر روی حقوق اقتصادی و فرهنگی تمرکز خواهم‌کرد به همین دلیل مسائل مربوط به حقوق صنفی کارگران در این گزارش بیشتر موردتوجه قرارخواهدگرفت. یک سال پیش، امید بیشتری داشتم که گزارش بهتری را در آینده از وضعیت ایران خواهم داشت چراکه آقای روحانی رئیس‌جمهور شده‌بود و قول‌های بسیاری می‌داد. اما وقتی به‌قدرت رسید تغییری در وضعیت حقوق بشر ایران پدیدنیامد.

شهید همچنین اشاره کرد که در گزارش‌های خود سعی می‌کند که به اسامی فعالان مختلف اشاره‌کند چراکه در ارتباط خود با فعالان در حوزه‌های مختلف حقوق بشر به این نتیجه رسیده که آمدن نام این افراد به آنها کمک می‌کند. بنابرگفته‌ی شهید مساله‌ی حقوق بشر و دست یافتن به آن مساله‌ای نیست که در زمان کوتاهی نتیجه دهد، این مساله به افراد زیادی نیاز دارد که بر روی آن کارکنند و مسائل را به‌صورت مستند ثبت‌کنند. دست‌یافتن به این حقوق به کارزیاد و زمان طولانی نیاز دارد.  

کشورهای بسیاری در جهان وجوددارند که باوجود وضعیت نابسامان حقوق بشر حاکم در این کشورها، آنچنان در مرکز توجه سازمان‌های حقوق بشری قرار نمی‌گیرند. کشورهایی که به غرب نزدیک هستند یا حتی متحد ایالات متحده محسوب می‌شوند. از احمد شهید پرسیدم چرا اینقدر فشار از جانب سازمان ملل بر روی مسائل حقوق بشر در ایران وجوددارد؟ وی در پاسخ گفت: من فکرمی‌کنم این اشتباه است که ایران فکرمی‌کند برای چنین مسائلی هدف قرارگرفته‌است. ۱۴کشور هستند که در دستور کار سازمان ملل برای مسائل حقوق بشری قراردارند. هرکدام از این کشورها فکر می‌کنند چرا ما و چرا کشورهای دیگر نه؟ این یک واکنش طبیعی برای هرکسی‌ست. اما دلایل بسیاری برای اینکه ایران در دستورکار سازمان ملل قرار دارد، وجوددارد که آن را از کشورهای دیگری که با مساله‌ی حقوق بشر درگیرند، متفاوت می‌کند. بیش از صد سال است که از توسعه‌ی قوانین حقوقی در ایران می‌گذرد و این مساله پایه‌های رشد سریع مسائل حقوق بشری را فراهم کرده‌است. مساله‌ی دیگر این است که جامعه‌ی مدنی ایران، پیگیر مسائل حقوق بشری‌ست. این‌ها بخش بزرگی از مردم ایران هستند که در داخل و خارج ایران مساله را دنبال می‌کنند. علاوه براین کشورهای بسیاری در دستورکار سازمان ملل در مساله‌ی حقوق بشر قرارگرفته‌اند ‌که متحد آمریکا بودند. به‌طورمثال گواتمالا در طول جنگ سرد بارها مورد انتقاد سازمان ملل قرارگرفت. اینکه شما دوستانی در غرب داشته باشید به شما در مساله‌ی حقوق بشر کمکی نمی‌کند. حق وتو در چنین مسائلی کارآیی ندارد. اینها مسائلی‌ست که در شورای حقوق بشر سازمان ملل بررسی می‌شود.

اولوف پالمه نخستین نماینده‌ی سازمان ملل در ایران بود و به نوعی بخشی از مسؤولیت امروز احمد شهید را انجام‌داد. از احمد شهید پرسیدم چه احساسی دارد از اینکه در کشور پالمه به‌سرمی‌برد؟ وی گفت که او پالمه را تحسین می‌کند و فکرمی‌کند دستاوردهای او در زمان خود بسیار بزرگ بودند. شهید افزود: این مساله بسیار دلگرم‌کننده است که در کشوری هستم که در ترویج حقوق بشر پیش‌قدم بوده‌است. من راهی را دنبال می‌کنم که مرد بزرگی چون پالمه در آن قدم برداشته‌است. بله، بسیار دلگرم کننده‌است که در کشوری هستم که ابتکار عمل را در مسائل ایران به‌کاربرده‌ و دستاوردهای بسیاری نیز کسب کرده‌است.     

پایه و اساس کار ما در رادیوی سویدن خبرنگاری معتبر و بی طرفانه است. رادیوی سویدن یک رسانه غیر وابسته از نظر سیاسی، مذهبی و اقتصادی است که درجهت منافع هیچ نهاد عامه ویا فرد مستقل فعالیت نمی‌کند.
Har du frågor eller förslag gällande våra webbtjänster?

Kontakta gärna Sveriges Radios supportforum där vi besvarar dina frågor vardagar kl. 9-17.

Du hittar dina sparade avsnitt i menyn under "Min lista".