زێده‌بوونی نرخی خوارده‌مه‌نی، بودجه‌ی خواردنی فێرگه‌کان تووشی ئاسته‌نگی ده‌کات

ساڵی ٢٠٠٦ کۆمۆنه‌کان، به‌ شێوه‌یه‌کی مامناوه‌ندی، شه‌ش کرۆنیان بۆ خواردنی هه‌ر قوتابیه‌ک له‌به‌ر چاو گرتبوو. نرخی خوارده‌مه‌نی ته‌نیا هه‌ر ساڵی ڕابردوو، 11,6 %   زیادی کردبوو و ئه‌مه‌ به‌و مانایه‌یه‌‌ که‌ گه‌لێ کۆمۆن ده‌بێ ئه‌وه‌نده‌ی دیش ده‌ست به‌ بودجه‌ی خواردنه‌وه‌ بگرن. ئاننیکا ئونت ڤیدل (Annika Unt Widell) له‌ ئه‌نجومه‌نی دۆستانی خواردنی فێرگه‌، له‌وه‌ی کۆڵیوه‌ته‌وه‌ که‌ کۆمۆنه‌کان چۆن ده‌یانه‌وێ له‌گه‌ڵ ئه‌م کێشه‌یه‌ به‌ره‌و ڕوو بن.

کاتێ بیر له‌وه‌ ده‌که‌یته‌وه‌ که‌ به‌شه‌خواردنێک شه‌ش کرۆن هه‌ڵده‌گرێ، بۆت ده‌رده‌که‌وێ که‌ ئه‌مه‌ یه‌کجار زۆره‌. ئه‌و گرانبوونه‌ی ئێستا، بێتوو بته‌وێ هه‌ر وه‌ک پێشوو کوالیتیی خواردنه‌که‌ ڕاگریت، زۆر گرفت دروست ده‌کات. ئێمه‌ ئێستا له‌مه‌ ده‌کۆڵینه‌وه‌.

ئه‌وه‌ی که‌ چ خواردنێک له‌ فێرگه‌دا ده‌درێته‌ منداڵان و ئه‌م خواردنه‌ ده‌بێ چه‌نده‌ی پاره‌ تێبچێ، ته‌واو پێوه‌ندی به‌ بڕیاری کۆمۆنه‌کانه‌وه‌ هه‌یه‌. ئه‌نجومه‌نی دۆستانی خواردنی فێرگه‌ (Skolmatens vänner) ته‌له‌فۆنی له‌ زۆر جێگه‌ کردووه‌ و بۆ نموونه‌ له‌ سیاسه‌توانانی کۆمۆنه‌کانی پرسیوه‌ که‌ ئێستا که‌ نرخی که‌لوپه‌لی خوارده‌مه‌نی زۆر به‌رز بۆته‌وه‌، چ ئاڵوگۆڕێک له‌ لیسته‌ی خواردنه‌کانیاندا پێکدێنن. ئاکامی ئه‌و لێکۆڵینه‌وه‌یه‌، له‌ هاوینێدا بڵاو ده‌بیته‌وه‌ به‌ڵام ئاننیکا ئونت ڤیدل، هه‌ر له‌ ئێستاوه‌ به‌دوای وه‌ڵامێکه‌‌ له‌ سه‌ر ئه‌و سیاسته‌ ڕوونانه‌‌ی، سه‌رۆکی خه‌رج و ده‌رچووه‌کانی خواردن له‌ کۆمۆنه‌کان، ده‌یگرنه‌ به‌ر چاو.

جارێ دیار نییه‌ کۆمۆنه‌کان بڕیاریان له‌ سه‌ر چ کوالیتییه‌ک بۆ خواردنی فێرگه‌کان داوه‌. له‌وه‌ها کاتێکدا زۆر ئاسانه‌ که‌ له‌ ه‌دجه‌که‌ی ببڕن و بڵێن ”ده‌ باشه‌ خۆ ئه‌وه‌مان پیده‌کرێت، ده‌ له‌سه‌د که‌متر یا خود زۆرتر”. که‌چی له‌ کرده‌وه‌دا ئه‌مه ‌به‌و مانایه‌یه‌ که‌ خواردنێکی به‌ گۆشت یا شیر لاببرێت و گه‌لێ چێشتخانه‌ی بچووکی خوێندنگه‌کان‌ دابخرێت. دیاره‌ له‌م حاڵه‌شدا سه‌رۆکی خه‌رج و ده‌رچووه‌کانی خواردن له‌ کۆمۆنه‌کان، نازانن ده‌بێ چ کاردانه‌وه‌یک له‌ خۆ نیشان بده‌ن چونکه‌ هیچ بڕیارێکی سیاسی له‌مباره‌وه‌ نه‌دراوه‌.

شه‌شتین ستۆرک (Kerstin Storck) سه‌رۆکی خه‌رج و ده‌رچووه‌کانی خواردنه‌ له‌ کۆمۆنی ستاففانس تۆرپ. ئه‌و زۆر له‌مێژ نییه‌ له‌ بڕیاردانی خۆی له‌م باره‌وه‌ بۆته‌وه‌ و بۆی ده‌رکه‌وتووه‌ که‌ چه‌ند سه‌د هه‌زار کرۆنێک که‌میی دێنێ.

من تووره‌که‌یه‌ک پاره‌م پێیه‌ و ده‌شبێ له‌گه‌ڵ سیاسه‌توانان بکه‌ومه‌ گفتوگۆوه‌ له‌ سه‌ر ئه‌وه‌ی ده‌بێ چ بکه‌ین. ئایا بۆم هه‌یه‌ خه‌رجه‌ خواردنی سه‌رێک‌، زێده‌ ‌بکه‌م یا خود ئه‌وه‌ندی دی که‌م که‌مه‌وه‌ یان‌کوو چاوێک به‌ لیسته‌ی خواردنه‌کاندا بگێڕنه‌وه‌. ئێمه‌ هه‌ر ئێستاش ڕێکخستنێکی زۆر بچووکمان هه‌یه‌ به‌ڵام به‌محاڵه‌وه‌ ته‌نیا خه‌رجێک که‌ ده‌توانین که‌می که‌ینه‌وه‌. مووچه‌یه‌که‌ ده‌درێته‌ چه‌ند هاوکارێکی جێگرمان و هیچی دیکه‌.

به‌ڵام مه‌به‌ست له‌ پێداچوونه‌وه‌ به‌ لیسته‌ی خواردنه‌کان چییه‌؟ شه‌شتین ستۆرک ده‌ڵێ مه‌به‌ست ئه‌وه‌یه‌ که‌ ڕه‌نگه‌ شتێک بخرێته‌ ناو لیسته‌که‌وه‌ که‌ ئه‌و کوالیته‌ به‌رزه‌ی نه‌بێ که‌ ئێمه‌ ئه‌مڕۆ به‌کار دێنین.

شه‌شتین ستۆرک ده‌ڵێ بۆ نمونه‌ ئێمه‌ ئه‌مڕۆ گۆشتی سویدی و مریشک به‌کار دێنین. هه‌فته‌ی جارێک ماسی ده‌ده‌ین و له‌ سه‌ر خواردنی جێگره‌وه‌ش کارمان کردووه‌ (alternativrätter) و ده‌مانه‌وێ هه‌راوتریشی بکه‌ینه‌وه‌. ئامانجیشمان ئه‌وه‌ ‌بوو که‌ بۆ قوتابیانی پۆلی مامناوه‌ندی، جێگره‌وه‌یه‌کی ڕوه‌کی (ett vegetariskt alternativ) بخه‌ینه‌ ناو لیسته‌که‌وه‌. ڕه‌نگه‌ ئێستاش پیویست بێ هه‌ر ئه‌و کاره‌ بکه‌ینه‌وه‌.

بنەمای ڕۆژنامەگەریی ئێمە لەسەر متمانە و بێلایەنییە. ڕادیۆی سوید لە ڕووی سیاسییەوە بێلایەنە. چ لە سیاسەت، ئایین، ئابووری، سوودی گشتی و چ بەرژەوەندیی تایبەتدا
Du hittar dina sparade avsnitt i menyn under "Min lista".