Kulturhuset på sergels torg i Stockholm. Foto: Ingrid Forsberg/SR.
Kulturhuset på sergels torg i Stockholm. Foto: Ingrid Forsberg/SR.

نیازهای فرهنگی همه مردم برآورده نمی‌شود

"اگر تئاتر قرارباشد انعکاسی از مردم جامعه باشد این اتفاق در سوئد کمتر می‌افتد"
6:21 min

امسال خانه فرهنگ استکهلم(Kulturhuset) ٤٠ساله شد. ایده‌ی ساخت این محل برای ایجاد یک مرکز فرهنگی دربرابر مرکز تجاری بود که منطقه‌ی کلارا در استکهلم به‌خاطر آن تخریب شده‌بود.

شارلوت گاتو(Charlotte Gateau)، مدیر برنامه در این مرکز فرهنگی می‌گوید: در آن زمان قصد بر این بود که استکهلم را برپایه‌ی معماری‌های مدرن شهری بسازند. برای همین ساختمان‌هایی برای ساخت‌وسازهای جدید، خراب شدند و یک شهر تجاری با دفاتر و املاک تجاری بناشد. دربرابر ایجاد این مراکز تجاری، ساختن یک مرکز فرهنگی بسیار موردتوجه قرارگرفت.

برهمین اساس یک مسابقه‌ی معماری برای ساختن بنای خانه فرهنگ استکهلم(Kulturhuset) در سال ١٩٦٥ برگزارشد. برنده‌ی این مسابقه پتر سلسینگ(Peter Celsing) بود که ایده‌های خوبی برای ساخت این بنای فرهنگی داشت. سلسینگ همچنین واژه‌ی ترکیبی "خانه فرهنگ استکهلم" را ابداع‌کرد. مفهومی که قبلا وجودنداشت. به این ترتیب خانه فرهنگ استکهلم در سال ١٩٧٤ در Sergels Torg بازگشایی شد. به گفته‌ی شارلوت گاتو(Charlotte Gateau)، سلسینگ قصد داشت مرکزی بناکند که درب آن برای همگان بازباشد و همچون "یک اتاق‌نشیمن فرهنگی" برای مردم و در دسترس آنها باشد. گاتو می‌افزاید: سلسینگ در ابتدا هیچ دری برای این بنا نساخت. این بنا قراربود بازباشد و مردم به آن بدون مانعی رفت‌وآمد کنند. به‌جای دیوار از نماهای شیشه‌ای استفاده‌کرد با این فکر که مردم بتوانند از خارج این ساختمان، اتفاقات درون آن را ببینند. سلسینگ می‌خواست که این بنا برای مردم به‌گونه‌ای باشد که همیشه حیرت و تحسین را توامان برانگیزد. وی می‌خواست مکانی بناکند تا برای تمامی فعالیت‌های فرهنگی بازباشد و به مذاق همه‌ی مردم خوش بیاید.      

در سال ١٩٧١ درحالی‌که تنها نیمی از "خانه فرهنگ استکهلم "(Kulturhuset) آماده‌ی بهره‌برداری بود، بودجه‌ی این پروژه تمام شد. همزمان در همین سال دولت سوئد از پارلمانی متشکل از مجلس سنا و شورا به پارلمانی یک مجلسی تغییر وضعیت می‌داد. به این ترتیب ساختمان پارلمان باید بازسازی می‌شد. تا آماده شدن بنای پارلمان جدید، مجلس به مکانی نیازداشت که جلسات خود را برگزارکند. همین مساله بر آینده‌ی بنای "خانه فرهنگ استکهلم " اثر گذاشت. گاتو در این باره می‌گوید: یکی از کارمندان کمون استکهلم این ایده‌ی عالی را مطرح کرد که مجلس می‌تواند به‌طور موقت به "خانه فرهنگ استکهلم " منتقل شود و جلسات خود را در آن برگزارکند. همین موضوع دلیلی شد تا ساختن بنای "خانه فرهنگ استکهلم " به‌زودی به‌پایان برسد.     

تئاترشهر از سال ١٩٨٣ به سالن‌ بزرگ "خانه فرهنگ استکهلم " که تا آن سال مورد استفاده‌ی مجلس بود، نقل مکان کرد. امروز فعالیت‌های تئاتر شهر و "خانه فرهنگ استکهلم " در هم تنیده‌ شده‌اند و این دو مرکز در کنار هم یک نهاد مشترک فرهنگی را پدید‌آورده‌اند. به گفته‌ی مینا آذریان، بازیگر سینما و تئاتر از حدود دوسال پیش تئاترشهر() و "خانه فرهنگ استکهلم" با یکدیگر سازمان مشترکی را تشکیل داده‌اند. وی دراین‌باره می‌گوید: الان Stadsteatern(تئاتر شهر) را از Kulturhuset(خانه فرهنگ استکهلم) جدا نمی‌کنند. یعنی می‌گویند Stadsteatern-Kulturhuset چون Kulturhuset زیر چتر Stadsteatern است.

آذریان به‌دلیل پیشینه‌ی کاری و فعالیت‌های هنری‌اش نقش تئاترشهر(Stadsteatern) را بسیار مهم می‌داند و در این‌باره می‌گوید: برای من تئاترشهر در این محل است و تئاترشهر همان‌طور که از نامش پیداست متعلق به تمامی شهروندانی‌ست که در استکهلم زندگی می‌کنند و بایستی نیازهای فرهنگی تمامی کسانی را که در استکهلم زندگی می‌کنند را برآورده‌کند. حالا چه از اقلیت و چه از اکثریت.

آذریان معتقد است که نه تنها تئاترشهر استکهلم بلکه حتی برنامه‌های خانه فرهنگ استکهلم نیاز همه‌ی گروه‌هایی که در این شهر زندگی می‌کنند را درنظر نمی‌گیرد. همچنین تعداد کسانی که در این مکان‌ها کارمی‌کنند از نظر نژادی بیشتر منحصر به سوئدی‌هاست. وی می‌گوید: من به عنوان هنرپیشه‌ای که در آنجا کارکرده‌ام فکرمی‌کنم به نیازهای مردم کمتر پاسخ داده‌می‌شود. البته این فقط به تئاترشهراستکهلم بسنده نمی‌کند. این جریانی‌ست که در تمام تئاترهای سوئد قوی نشده‌است. وقتی آدم برنامه‌های Stadsteatern را نگاه می‌کند درصد بسیار کمی از اسم‌های غیرسوئدی وجوددارد. و این کمبودی‌ست که احساس می‌شود. چون یک تئاتر باید جوابگوی همه‌ی جامعه باشد.

این بازیگر تئاتر و سینما می‌افزاید که وقتی شما از خانه فرهنگ استکهلم به میدان Sergels Torg نگاه می‌کنید تنها مردم سوئدی یا اروپایی را نمی‌بینید بلکه مجموعه‌ای از آدم‌های مختلف از نژادهای مختلف را می‌بینید. اگر تئاتر قرارباشد انعکاسی از مردم جامعه باشد این اتفاق در سوئد کمتر می‌افتد.

پایه و اساس کار ما در رادیوی سویدن خبرنگاری معتبر و بی طرفانه است. رادیوی سویدن یک رسانه غیر وابسته از نظر سیاسی، مذهبی و اقتصادی است که درجهت منافع هیچ نهاد عامه ویا فرد مستقل فعالیت نمی‌کند.
Du hittar dina sparade avsnitt i menyn under "Min lista".